Pauze tijdens werk: wanneer je er recht op hebt, en hoe lang
Deze pagina gaat over de Nederlandse Arbeidstijdenwet. Kort antwoord: vanaf meer dan 5,5 uur werken een half uur, vanaf meer dan tien uur drie kwartier — en pauze is in beginsel onbetaald.
| Duur van de dienst | Minimale pauze | In welke vorm |
|---|---|---|
| Tot en met 5,5 uur | Geen wettelijk recht op pauze | Een cao of je werkgever mag er wel een geven |
| Meer dan 5,5 uur | 30 minuten | Mag gesplitst worden in blokken van minimaal 15 minuten |
| Meer dan 10 uur | 45 minuten | Mag gesplitst worden in blokken van minimaal 15 minuten |
| Meer dan 4,5 uur, onder de 18 | 30 minuten | Aaneengesloten, dus niet in stukjes |
Heb je recht op pauze bij 4 uur werken?
Wettelijk niet. De Arbeidstijdenwet legt pas een pauze op vanaf een dienst van meer dan 5,5 uur. Bij vier uur werken bestaat dat recht dus niet — wat niet betekent dat je geen pauze krijgt: veel cao's en werkgevers regelen er zelf een. Ben je nog geen 18, dan ligt de grens lager, bij 4,5 uur.
- De wet is een ondergrens, geen maximum: gunstiger mag altijd
- Kijk in je cao voordat je concludeert dat er niets geregeld is
- Onder de 18 gelden strengere regels, geen soepelere
Hoeveel pauze bij 8 uur werken?
Minimaal 30 minuten. Dat is de regel voor elke dienst van meer dan 5,5 uur, of die nu zes, acht of negen uur duurt — pas boven de tien uur gaat het omhoog. Die 30 minuten mogen in twee keer, als beide blokken minstens een kwartier duren.
- Hetzelfde antwoord voor 6, 7, 8 en 9 uur: een half uur
- Splitsen mag, versnipperen niet: minimaal 15 minuten per blok
- Je cao mag een langere pauze afspreken
En bij een dienst van meer dan tien uur?
Dan is het minimum 45 minuten, opnieuw te splitsen in blokken van ten minste een kwartier. Bij cao mag hiervan worden afgeweken, maar niet onbeperkt: de bodem blijft een half uur bij een dienst van meer dan 5,5 uur.
- 45 minuten bij meer dan tien uur werken
- Een cao mag afwijken tot minimaal 30 minuten
- Onder die bodem mag geen enkele afspraak zakken
Telt pauze mee als werktijd?
Nee. Pauze is een onderbreking van de arbeidstijd, en daarmee in beginsel onbetaald. Werk je van negen tot vijf met een half uur pauze, dan staan er dus zeven en een half uur gewerkte tijd. Betaalde pauze bestaat wel degelijk, maar dan omdat je cao of je contract dat afspreekt — niet omdat de wet het voorschrijft.
- Standaard: onbetaald en geen arbeidstijd
- Betaalde pauze komt uit de cao of de arbeidsovereenkomst
- Let erop dat de urenstaat hetzelfde uitgangspunt hanteert
Wanneer is een pauze geen pauze?
Als je er niet vrij over kunt beschikken. Een pauze is bedoeld als een onderbreking waarin je geen werk hoeft te doen. Moet je bereikbaar blijven, de telefoon opnemen of bij de machine blijven staan, dan is het in de praktijk geen echte onderbreking — en dan is het de vraag of die tijd niet gewoon als arbeidstijd telt.
- Bereikbaar moeten blijven maakt een pauze twijfelachtig
- Sommige cao's kennen hier een eigen regeling voor
- Leg vast wat er is afgesproken, in plaats van het per dienst te regelen
Jongeren onder de 18
Voor werknemers onder de 18 geldt een aparte, strengere lijn: pauze vanaf meer dan 4,5 uur werken, minimaal 30 minuten, en aaneengesloten in plaats van in blokken. Daarnaast gelden er voor deze groep lagere maxima voor het aantal uren per dag en per week, die per leeftijd verschillen.
- Vanaf 4,5 uur in plaats van 5,5 uur
- Een half uur achter elkaar, niet gesplitst
- De urengrenzen verschillen per leeftijd — kijk ze per geval na
Een pauzeregel bestaat pas echt in het rooster
Zolang de afspraak in een personeelshandboek staat, is het een voornemen. Hij wordt pas echt als de dienst in het rooster erop is ingericht en de urenstaat laat zien wat er werkelijk is gewerkt. Dat is ook het verschil tussen “wij geven een half uur pauze” en kunnen navertellen dat het zo gegaan is — bij een vraag van een medewerker, of bij een controle.
Loopt een dienst uit, dan gaat het over overuren, en dan schuift de pauzegrens mee: boven de tien uur wordt het drie kwartier in plaats van een half uur. De pauzeregel is één onderdeel van de Arbeidstijdenwet, die ook de maximale arbeidstijd en de rust tussen twee diensten vastlegt.
Deze pagina is algemene informatie over Nederlands arbeidsrecht, geen juridisch advies. Je cao of arbeidsovereenkomst kan gunstiger afwijken, en die afspraak gaat dan voor.
Bekijk Celtucom met je eigen team
Plan een demo en we laten zien hoe het past bij hoe jouw organisatie écht werkt.